Γράφει η Μαρία Συλαϊδή
(Αρθρογράφος – Συγγραφέας)
Λένε πως οι λέξεις δεν πιάνουν χώρο, δεν ζυγίζονται σε ζυγαριές, δεν αγοράζονται με χρυσά νομίσματα κι όμως, μπορούν να κάνουν κάτι που ούτε τα πιο μεγάλα και πολύτιμα αντικείμενα δεν καταφέρνουν, να ζεστάνουν μια καρδιά, να γλυκάνουν μια δύσκολη στιγμή, να δώσουν κουράγιο σε κάποιον που το έχει ανάγκη. Μια λέξη μπορεί να γίνει γέφυρα ανάμεσα σε δύο ανθρώπους ή ένα μικρό φως σε μια σκοτεινή ημέρα. Υπάρχουν, όμως, και λέξεις που πληγώνουν, που βαραίνουν την ψυχή και αφήνουν πίσω τους σιωπές.
Στον κόσμο μας, όπου όλοι μοιάζουν να αλλάζουν, όπου οι συζητήσεις γίνονται συχνά βιαστικά και οι απαντήσεις δίνονται χωρίς πολλή σκέψη ίσως ξεχνάμε πόση δύναμη κρύβεται σε ένα απλό «ευχαριστώ», σε ένα ειλικρινές «συγνώμη» ή σε ένα «μπράβο, προσπάθησες πολύ!». Κι αν μπορούσαμε να δούμε τις λέξεις; Αν μπορούσαμε να τις κρατήσουμε στα χέρια μας, να νιώσουμε το βάρος τους και να διαλέξουμε ποιες θα χαρίσουμε στους ανθρώπους γύρω μας;
Ίσως τότε να καταλαβαίναμε πως η καλοσύνη δεν χρειάζεται μεγάλα κατορθώματα. Μερικές φορές αρχίζει από κάτι τόσο μικρό όσο μια λέξη που ειπώθηκε την κατάλληλη στιγμή.
Μικρές συμβουλές για:
Γονείς
* Χρησιμοποιούμε συχνά τις λέξεις «παρακαλώ», «ευχαριστώ» και «συγνώμη», δείχνοντας πως η ευγένεια είναι τρόπος ζωής.
* Ενθαρρύνουμε τα παιδιά να παρατηρούν πότε κάποιος χρειάζεται βοήθεια ή μια καλή κουβέντα.
* Τους εξηγούμε πως η καλοσύνη δεν σημαίνει ότι επιτρέπουμε στους άλλους να μας πληγώνουν. Μπορούμε να είμαστε ευγενικοί και ταυτόχρονα να βάζουμε όρια.
Εκπαιδευτικούς
* Καλλιεργήστε μια καθημερινή συνήθεια θετικών σχολίων, όπου κάθε παιδί μπορεί να αναγνωρίσει κάτι όμορφο σε έναν συμμαθητή του.
* Δώστε χώρο στη συζήτηση για τις λέξεις που πληγώνουν και εκείνες που ενθαρρύνουν.
* Όταν προκύπτει μια σύγκρουση βοηθήστε τα παιδιά να εκφράσουν τα συναισθήματά τους με λόγια και να αναζητήσουν τρόπους συμφιλίωσης.
Κατασκευή:
Το βαζάκι με τα λευκά φτερά
Υλικά: Ένα άδειο βαζάκι. Λευκό χαρτί και χρωματιστά χαρτόνια. Ψαλίδι, κόλλα και μαρκαδόροι. Μικρά αυτοκόλλητα ή κορδέλες για διακόσμηση. Ένα πατρόν φτερού ή ένα σχέδιο που θα δημιουργήσετε εσεις.
Πώς το φτιάχνετε:
Διακοσμείτε το βαζάκι με χαρτόνι, κορδέλες και μικρά σχέδια. Κόβεται από λευκό χαρτί πολλά μικρά φτερά. Σε κάθε φτερό γράφεται μία όμορφη λέξη ή φράση όπως: «Ευχαριστώ», «Συγγνώμη», «Μπράβο», «Σε αγαπώ», «Είμαι εδώ», «Θέλεις να παίξουμε;». Διπλώνετε ελαφρά τα φτερά και τα τοποθετείται μέσα στο βαζάκι. Κάθε μέρα διαλέγετε ένα φτερό και προσπαθείτε να κάνετε πράξη τη λέξη που γράφει.
Προτάσεις Βιβλίων
Αγάπη και Καλοσύνη: Έλα να γνωρίσεις τα ευγενικά ζώα που ζουν στο Χωριό του Μικρού Βελανιδιού , ήρθαν να καλωσορίσουν την οικογένεια των Σκίουρων στο καινούργιο της σπίτι.
Καλοσύνη : Το Τιγράκι φέρεται σε όλους με ευγένεια και καλοσύνη. Όταν, όμως, έχει κακή διάθεση, όλα αλλάζουν. Πώς δείχνει την καλοσύνη του και πώς διορθώνει την άσχημη συμπεριφορά του;
10 ιδέες για να αλλάξουμε τον κόσμο με καλοσυνη – Ελεονώρα Φορνασάρη
Ήρθε η ώρα για αλλαγή! Η ώρα για να κάνουμε τον κόσμο μας καλύτερο.
Διήγημα
Το χωριό της καλοσύνης
Μια φορά κι έναν καιρό, πέρα από βουνά ψηλά και ποτάμια γαλάζια, υπήρχε ένα παράξενο χωριό. Το όνομά του ήταν Λεξοχώρι και είχε κάτι που δεν υπήρχε σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου. Εκεί, οι λέξεις είχαν σχήμα και βάρος. Οι άσχημες λέξεις έμοιαζαν με μεγάλες, γκρίζες πέτρες. Όσο πιο σκληρή ήταν μια λέξη, τόσο βαρύτερη γινόταν η πέτρα της.
Όποιος τις πετούσε στον δρόμο τις άφηνε πίσω του, μα εκείνες δεν έφευγαν,έμεναν εκεί, βαριές και σκοτεινές μέχρι κάποιος να τις μαζέψει. Αντίθετα, οι όμορφες λέξεις ήταν σαν μικρά λευκά φτερά. Ένα «ευχαριστώ», ένα «συγνώμη», ένα «σ’ αγαπώ», ένα «μπράβο» μπορούσαν να πετάξουν απαλά στον αέρα και να προσγειωθούν στην καρδιά εκείνου που τα άκουγε.
Στο χωριό ζούσε η κυρία Καλοσυνάτη, μια γυναίκα με γλυκό χαμόγελο και μάτια που έμοιαζαν να κρύβουν χιλιάδες ιστορίες. Είχε ένα μικρό σπιτάκι γεμάτο λευκά φτερά και κάθε πρωί έβγαινε στην πλατεία για να θυμίζει στους κατοίκους πως οι λέξεις που διαλέγουμε μπορούν να κάνουν τον κόσμο μας πιο όμορφο. Όμως, όσο περνούσε ο καιρός, οι άνθρωποι του χωριού άρχισαν να βιάζονται. Δεν χαιρετούσαν πια ο ένας τον άλλον. Μάλωναν για μικροπράγματα, απαντούσαν απότομα και ξεχνούσαν να λένε «παρακαλώ» και «ευχαριστώ».
Οι γκρίζες πέτρες πλήθαιναν στους δρόμους και τα λευκά φτερά λιγόστευαν. Ένα μικρό αγόρι, ο Άρης, παρατηρούσε καθημερινά αυτή την αλλαγή. Έβλεπε τον φούρναρη να συνοφρυώνεται, τον ταχυδρόμο να περπατάει σκυφτός και τα παιδιά στην πλατεία να απομακρύνονται το ένα από το άλλο μετά από κάθε καβγά. Μια μέρα επισκέφθηκε την κυρία Καλοσυνάτη.
«Γιατί όλοι έχουν γίνει τόσο θυμωμένοι;» τη ρώτησε.
«Ίσως ξέχασαν πως οι λέξεις έχουν βάρος, παιδί μου. Και πως μερικές φορές μια μικρή καλή κουβέντα μπορεί να ελαφρύνει μια ολόκληρη μέρα» απάντησε η Κυρία Καλοσυνάτη.
Ο Άρης κοίταξε τα λευκά φτερά που βρίσκονταν μέσα σε ένα μεγάλο καλάθι.
«Μπορώ να πάρω μερικά;» ρώτησε.
«Όσα χρειάζεσαι», του απάντησε εκείνη. «Μόνο να θυμάσαι πως τα φτερά δεν είναι για να τα κρατάς,είναι για να τα χαρίζεις».
Ο Άρης γέμισε τις τσέπες του με μικρά λευκά φτερά και βγήκε στο δρόμο. Πρώτα συνάντησε τον φούρναρη που είχε μόλις ρίξει κατά λάθος ένα ταψί με ψωμάκια.
«Μην ανησυχείτε, Κύριε,συμβαίνουν αυτά. Τα ψωμάκια σας μυρίζουν υπέροχα!» του είπε και του χάρισε ένα φτερό που έγραφε «Μπράβο για την προσπάθειά σας!». Ο φούρναρης .χαμογέλασε για πρώτη φορά εκείνη την ημέρα.
Λίγο πιο κάτω είδε ένα κοριτσάκι που είχε σκίσει το αγαπημένο του βιβλίο και έκλαιγε.
«Έλα, θα σε βοηθήσω να το φτιάξουμε», της είπε και της έδωσε ένα φτερό που έγραφε
«Είμαι εδώ».
Ύστερα συνάντησε έναν ηλικιωμένο κύριο που προσπαθούσε να σηκώσει μια βαριά τσάντα.
«Να σας βοηθήσω;» ρώτησε ο Άρης. Ο κύριος χαμογέλασε και εκείνος του χάρισε ένα μικρό «Ευχαριστώ».
Καθώς περνούσε η ώρα, ο Άρης μοίραζε τα λευκά του φτερά σε όλους όσοι έμοιαζαν σκυθρωποί, κουρασμένοι ή λυπημένοι. Σε έναν φίλο που είχε στενοχωρήσει, χάρισε ένα «Συγνώμη». Στη μαμά του, όταν επέστρεψε στο σπίτι, είπε ένα μεγάλο «Σ’ αγαπώ» και σε ένα παιδί που καθόταν μόνο του στην πλατεία, πρότεινε να παίξουν μαζί.
Κάτι παράξενο συνέβαινε όσο περνούσε η μέρα. Οι γκρίζες πέτρες στους δρόμους δεν εξαφανίζονταν μαγικά. Όμως οι άνθρωποι άρχισαν να τις μαζεύουν. Ζητούσαν συγνώμη, βοηθούσαν ο ένας τον άλλον και δεν θυμούνταν τις όμορφες λέξεις που είχαν ξεχάσει. Όταν ο Άρης επέστρεψε στην κυρία Καλοσυνάτη, οι τσέπες του ήταν άδειες.
«Τα μοίρασες όλα;» τον ρώτησε εκείνη.
«Ναι! Μα δεν κατάλαβα κάτι. Τα φτερά τελείωσαν. Πώς θα συνεχίσω;»
«Μα, Άρη μου, δεν χρειάζεται να έχεις φτερά στις τσέπες σου για να χαρίζεις όμορφες λέξεις. Μπορείς να τις λες κάθε στιγμή. Μπορείς να τις κάνεις πράξεις και κάθε φορά που κάποιος τις ακούει και τις μεταφέρει παρακάτω, γεννιέται ένα καινούριο φτερό».
Ο Άρης κοίταξε γύρω του. Η πλατεία είχε γεμίσει χαμόγελα και οι άνθρωποι μιλούσαν πιο γλυκά μεταξύ τους και τότε κατάλαβε πως η καλοσύνη δεν ήταν ένα μαγικό αντικείμενο που έπρεπε να βρει. Ήταν κάτι που μπορούσε να δημιουργεί ο ίδιος, κάθε μέρα με τα λόγια και
τις πράξεις του. Από εκείνη την ημέρα, στο Λεξοχώρι, κανείς δεν φοβόταν πια να χαρίσει ένα λευκό φτερό.
Και μην ξεχνάτε, δεν χρειάζεται να έχουμε μαγικές δυνάμεις για να κάνουμε τον κόσμο καλύτερο. Δεν χρειάζεται να είμαστε ήρωες παραμυθιών ούτε να κατορθώνουμε σπουδαία πράγματα. Μερικές φορές αρκεί να χαρίσουμε ένα χαμόγελο, να πούμε μια καλή κουβέντα, να προσφέρουμε το χέρι μας σε κάποιον που δυσκολεύεται ή να ακούσουμε έναν άνθρωπο που έχει ανάγκη να μιλήσει. Ας θυμόμαστε πως οι λέξεις μας μπορεί να μην αφήνουν σημάδια στα χέρια, αφήνουν όμως σημάδια στις καρδιές. Γι’ αυτό ας διαλέγουμε προσεκτικά εκείνες που θα χαρίσουμε στους ανθρώπους γύρω μας.
