* Με βάση το προσχέδιο δεν φαίνεται να υπάρχει πλέον ένας ξεκάθαρος διαχωρισµός µεταξύ άµεσων ενισχύσεων και προγραµµάτων, ενώ δεν αναφέρεται πουθενά η αναδιανεµητική ενίσχυση
Επιμέλεια:
Θεόδωρος Λάμπρος
Κατάργηση των δικαιωµάτων βασικής ενίσχυσης, ενοποίηση οικολογικών σχηµάτων µε τα αγροπεριβαλλοντικά, πριµ πρώτης εγκατάστασης έως 300.000 ευρώ και πλήρη αποκλεισµό συνταξιούχων αγροτών από επιδοτήσεις.
Αυτά είναι τα πρώτα στοιχεία που ξεχωρίζουν στο προσχέδιο της Κοµισιόν για την πρόταση κανονισµού της ΚΑΠ µετά το 2027.
Με βάση το προσχέδιο δεν φαίνεται να υπάρχει πλέον ένας ξεκάθαρος διαχωρισµός µεταξύ άµεσων ενισχύσεων και προγραµµάτων, ενώ δεν αναφέρεται πουθενά η αναδιανεµητική ενίσχυση.
Επίσης φαίνεται να έχει ένα καθεστώς για µικρούς αγρότες µε επιδότηση έως 3.000 ευρώ, αλλά που θα τους αποκλείει από το τσεκ, την εξισωτική και τις συνδεδεµένες.
Παράλληλα γίνεται γενική αναφορά στις επενδύσεις, τα Leader, τα εργαλεία κινδύνου κ.α. στοιχεία που γνωρίζουµε από το ΠΑΑ, χωρίς όµως να υπάρχουν ιδιαίτερες αλλαγές. Επιπλέον το κάθε κράτος-µέλος καλειται να φτιάξει µία ειδική στρατηγική ανανέωσης των γενεών στον αγροτικό τοµέα Φυσικά πρόκειται απλά για το προσχέδιο βάσει διαρροής που φιλοξένησε το Euractiv, και µένει να φανεί ποια θα είναι η τελική πρόταση της Κοµισιόν. Το βέβαιο είναι πως µέχρι την τελική µορφή του Κανονισµού θα υπάρξουν πολλές αλλαγές.
(Κατάργηση των δικαιωµάτων βασικής ενίσχυσης, ενοποίηση οικολογικών σχηµάτων µε τα αγροπεριβαλλοντικά και πλήρη αποκλεισµό συνταξιούχων αγροτών από επιδοτήσεις, αποτελούν τα πρώτα στοιχεία που ξεχωρίζουν στο προσχέδιο της Κοµισιόν για την πρόταση κανονισµού της ΚΑΠ µετά το 2027.
Αντί τσεκ και εξισωτικής, πριμ μικρών 3.000 ευρώ
Με βάση το προσχέδιο δεν φαίνεται να υπάρχει πλέον ένας ξεκάθαρος διαχωρισµός µεταξύ άµεσων ενισχύσεων και προγραµµάτων, ενώ δεν αναφέρεται πουθενά η αναδιανεµητική ενίσχυση. Τη θέση της, φαίνεται να έχει ένα καθεστώς για µικρούς αγρότες µε επιδότηση έως 3.000 ευρώ, αλλά που θα τους αποκλείει από το τσεκ, την εξισωτική και τις συνδεδεµένες. Αναλυτικότερα, στα καθεστώτα που περιγράφονται στον κανονισµό αναφέρονται τα εξής:
1) Μικροί αγρότες
Τα κράτη-µέλη έχουν το δικαίωµα να αντικαταστήσουν τις πληρωµές εξισωτικής, συνδεδεµένων και φθίνουσας εκτατικής εισοδηµατικής στήριξης, µε ποσό έως 3.000 ευρώ για τους µικρούς αγρότες. Το ποσό µπορεί να διαφοροποιείται ανάλογα την οµάδα αγροτών ή τη γεωγραφική περιοχή.
2) Εξισωτική αποζηµίωση
Βάσει του νέου κανονισµού, συντηρείται η εξισωτική αποζηµίωση, µε τα κράτη-µέλη να έχουν το δικαίωµα να προστέσουν περιοχές µε ειδικά µειονεκτήµατα, οι οποίες δεν θα ξεπερνάνε το 2% της συνολικής έκτασης του κράτους-µέλους.
3) Αγροπεριβαλλοντικές και κλιµατικές δράσεις
Ο κανονισµός δεν κάνει διαχωρισµό ανάµεσα σε οικολογικά σχήµατα και αγροπεριβαλλοντικά. Πλέον πρόκειται για ένα ενιαίο καθεστώς. Οι δεσµεύσεις µπορούν να είναι πολυετείς ή ακόµη και µονοετείς. Θα υπάρχει για κάθε περιβαλλοντικό πρόγραµµα µία περίοδο «µετάβασης» όπως γίνεται στα βιολογικά, µε το πλάνο αυτό να πρέπει να το χαράσσει ο γεωργός. Αν αποτύχει ο αγρότης να υλοποιήσει το µεταβατικό σχέδιο δράσης, τότε θα επιστρέφεται η ενίσχυση.
4) Συνδεδεµένες ενισχύσεις
Το κράτος-µέλος θα µπορεί να πληρώνει συνδεδεµένες ενισχύσεις σε κλάδους που είναι σηµαντικοί κοινωνικό-οικονοµικά ή ακόµη και για περιβαλλοντικούς λόγους. Στα ζωικά, φαίνεται να προστίθεται η δυνατότητα παροχής συνδεδεµένης και στη µελισσοκοµία. Γενικότερα δεν υπάρχουν ιδιαίτεροι περιορισµοί στους κλάδους που µπορεί το κάθε κράτος-µέλος να ενισχύσει, πέρα φυσικά από τον καπνό και τα οινάµπελα.
Σηµαντικό είναι εδώ πως τα κράτη-µέλη έχουν την υποχρέωση να καθορίσουν µία µέγιστη πυκνότητα ζώων σε περιοχές που έχουν πρόβληµα µε τα νιτρικά. ∆εν αποσαφηνίζεται εδώ αν µιλάµε για πυκνότητα βόσκησης (δηλαδή ΜΜΖ/εκτάριο κ.λπ) ή για πυκνότητα σταβλισµού. Κατά τα άλλα καµία άλλη αλλαγή δεν φιλοξενείται στο προσχέδιο.
5) Νέοι αγρότες, νεοεισερχόµενοι
Για τους νέους αγρότες προβλέπεται µέγιστο πριµ πρώτης εγκατάστασης ύψους 300.000 ευρώ. Το ποσό αυτό προβλέπεται και για την ανάπτυξη της εκµετάλλευσης των µικρών καλλιεργητών. Τα κράτη-µέλη θα έχουν επίσης την υποχρέωση να καθορίσουν µία στρατηγική ανανέωσης των γενεών στη γεωργία, στην οποία θα πρέπει να περιλαµβάνεται ένα «πακέτο έναρξης» (starter pack το περιγράφει η Κοµισιόν) που θα εµπεριέχει διάφορες παροχές. Οι παροχές αυτές είναι σχετικά γνωστές: Πριµ πρώτης εγκατάστασης, τσεκ, µεγαλύτερο ποσοστό ενίσχυσης σε επενδύσεις, προγράµµατα συνεργασίας, πρόσβαση σε συµβουλευτικά προγράµµατα κ.λπ.
