Γράφει η Ελένη Χριστοδουλίδη
(Δικηγόρος Αθηνών Παρ’ Αρείω Πάγω)
Από τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου τέθηκαν σε ισχύ δύο σημαντικές αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών. Η πρώτη αφορά τη δυνατότητα προστασίας της κύριας κατοικίας μέσω της ρευστοποίησης άλλων περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη, ενώ η δεύτερη προβλέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τη δυνατότητα υποβολής νέας αίτησης πριν από την παρέλευση της προβλεπόμενης 12μηνης προθεσμίας.
Διάσωση της κύριας κατοικίας μέσω εκποίησης άλλων ακινήτων:
Το νέο πλαίσιο προβλέπει τη δυνατότητα αυτοτελούς αντιμετώπισης της κύριας κατοικίας σε σχέση με την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία, μέσω ειδικού τρόπου υπολογισμού της ρύθμισης και της δυνατότητας εκποίησης λοιπών ακινήτων.
Ενδεικτικά, σε περίπτωση στεγαστικού δανείου ύψους 200.000 ευρώ και οικοπέδου αξίας 100.000 ευρώ, η εκποίηση του οικοπέδου θα μπορούσε να περιορίσει την οφειλή στις 100.000 ευρώ. Αντίστοιχα, εφόσον η αξία των λοιπών περιουσιακών στοιχείων επαρκεί για την κάλυψη του συνολικού χρέους, παρέχεται η δυνατότητα πλήρους εξόφλησης της οφειλής χωρίς απώλεια της κύριας κατοικίας.
Για τον προσδιορισμό των δόσεων της νέας ρύθμισης λαμβάνονται υπόψη η αξία της κύριας κατοικίας και το εισόδημα του οφειλέτη, χωρίς να συνυπολογίζεται το σύνολο της ακίνητης περιουσίας του.
Νέα αίτηση πριν από την παρέλευση 12 μηνών:
Η δεύτερη αλλαγή αφορά οφειλέτες που έχουν απωλέσει προηγούμενη ρύθμιση μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού.
Μέχρι σήμερα, για την υποβολή νέας αίτησης απαιτούνταν η παρέλευση 12 μηνών. Με το νέο πλαίσιο, στην περίπτωση που επιλέγεται η προστασία της κύριας κατοικίας μέσω ρευστοποίησης άλλων περιουσιακών στοιχείων, παρέχεται η δυνατότητα επανυποβολής αίτησης μετά την παρέλευση έξι μηνών.
Παράλληλα, για τους οφειλέτες που εξακολουθούν να τηρούν τη ρύθμισή τους, αλλά ζητούν την επανεξέτασή της, θα πρέπει να αποδεικνύεται επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης κατά τουλάχιστον 20%, βάσει των εισοδημάτων και των λοιπών οικονομικών στοιχείων τους.
Η δυνατότητα πρόωρης επανυποβολής παρέχεται και όταν η προηγούμενη ρύθμιση έχει καταγγελθεί, μεταξύ άλλων λόγω μη καταβολής περισσότερων από τριών δόσεων.
Διαδικασία ένταξης στον εξωδικαστικό μηχανισμό:
Η ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, μέσω της πλατφόρμας της ΕΓΔΙΧ, με τη χρήση των κωδικών Taxisnet του οφειλέτη. Δικαίωμα υπαγωγής έχουν όσοι διαθέτουν συνολικές οφειλές άνω των 5.000 ευρώ προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες ή τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Η ρύθμιση προβλέπει έως 240 μηνιαίες δόσεις για οφειλές προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία και έως 420 δόσεις για χρέη προς τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Η ελάχιστη μηνιαία καταβολή ανέρχεται σε 50 ευρώ ανά πιστωτή. Συνεπώς, όταν ο οφειλέτης έχει χρέη τόσο προς τράπεζα όσο και προς την Εφορία, η συνολική ελάχιστη μηνιαία δόση διαμορφώνεται στα 100 ευρώ.
Θα υπάρξει «κούρεμα» των οφειλών;
Προβλέπεται δυνατότητα διαγραφής μέρους των οφειλών, η οποία προσδιορίζεται εξατομικευμένα μέσω του αλγορίθμου του εξωδικαστικού μηχανισμού. Για τον καθορισμό του ύψους της διαγραφής λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, το εισόδημα, η περιουσιακή κατάσταση και η πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής του οφειλέτη.
Η έκταση της διαγραφής διαφοροποιείται ανάλογα με τα οικονομικά και περιουσιακά δεδομένα κάθε οφειλέτη. Έτσι, για το ίδιο ύψος οφειλής, το αποτέλεσμα της ρύθμισης μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την ακίνητη περιουσία και τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία που διαθέτει ο οφειλέτης.
